Huy năng động động sức mạnh tổng hợp của toàn dân.

QĐND -  Thiên tai ngày một có diễn biến phức tạp, khó lường, gây thiệt hại lớn đến đời sống, kinh tế-từng lớp của đất nước

Các cơ quan dự báo, cảnh báo thiên tai phải nâng chất lượng công tác dự báo, cảnh báo thiên tai để phục vụ công tác chỉ đạo, chỉ huy PCTT, giúp cộng đồng chủ động PCTT có hiệu quả. Việc thực hiện kiếm cứu nạn là bổn phận của UBQGTKCN và lực lượng vũ trang, tổ chức, cá nhân đều phải chủ động tham gia.

Theo đó, công tác PCTT được lồng ghép trong quy hoạch, kế hoạch phát triển kinh tế-tầng lớp của cả nước, địa phương, quy hoạch, kế hoạch phát triển ngành; dựa trên cơ sở khoa học, kết hợp sử dụng kinh nghiệm truyền thống, phối hợp giải pháp công trình và phi công trình, bảo vệ môi trường, hệ sinh thái.

Việc hỗ trợ khẩn trong và ngay sau khi thiên tai xảy ra phải được thực hành kịp thời để ổn định đời sống dân chúng.

Luật quy định các tổ chức, cá nhân chủ nghĩa, các bộ, ngành, UBND các cấp đều phải có trách nhiệm đối với hoạt động khắc phục hậu quả thiên tai. PCTT phải gắn với việc đầu tư xây dựng mới hoặc nâng cấp khu đô thị, điểm dân cư nông thôn, công trình hạ tầng kỹ thuật; xây dựng và bảo vệ công trình PCTT.

Quy định rõ nghĩa vụ của các cấp, các ngành trong PCTT  Luật PCTT quy định đích, nhiệm vụ, giải pháp và cơ sở để xây dựng chiến lược nhà nước về PCTT; xây dựng kế hoạch PCTT cấp quốc gia, cấp bộ, cấp địa phương, lồng ghép nội dung PCTT vào quy hoạch, kế hoạch phát triển ngành, phát triển kinh tế-từng lớp.

Bài và ảnh: NGUYỄN KIỂM. Về thẩm quyền huy động nguồn lực phục vụ PCTT, luật đã giao cho Chủ tịch UBND các cấp có nghĩa vụ huy động lực lượng, vật tư, phương tiện, trang thiết bị, nhu yếu phẩm để PCTT; huy động tổ chức, cá nhân trên địa bàn phục vụ PCTT và cứu trợ khẩn.

Về vật tư, phương tiện, trang thiết bị, nhu yếu phẩm… Luật quy định bổn phận của cơ quan quốc gia, tổ chức, cá nhân chủ nghĩa, hộ gia đình phải có trách nhiệm chuẩn bị để đối phó với thiên tai; quy định các hành vi, hoạt động bị cấm trong PCTT.

Song song luật cũng quy định về nguyên tắc, nội dung hiệp tác quốc tế về PCTT; cơ quan manh mối và cơ quan có thẩm quyền hiệp tác quốc tế về PCTT; quyền và bổn phận của tổ chức, cá nhân chủ nghĩa nước ngoài, tổ chức quốc tế tham dự hoạt động ứng phó và khắc phục hậu quả thiên tai tại Việt Nam. Để đối phó với thiên tai, luật đã quy định cụ thể bổn phận của Ban chỉ đạo Trung ương về PCTT, Ủy ban nhà nước lớp Cứu nạn (UBQGTKCN) các bộ, ngành, UBND các cấp, Ban chỉ huy PCTT và cỡ cứu nạn các cấp.

PCTT được thực hành theo nguyên tắc cơ bản như: dự phòng chủ động, đối phó kịp thời, khắc phục khẩn trương và hiệu quả; PCTT là nghĩa vụ của Nhà nước, tổ chức, cá nhân, trong đó quốc gia giữ vai trò chủ đạo, tổ chức, cá nhân chủ nghĩa và cộng đồng chủ động trợ giúp nhau.

Xã hội hóa công tác phòng, chống thiên tai  Luật PCTT quy định có 19 loại hình thiên tai phổ thông: Bão, áp thấp nhiệt đới, lốc, sét, mưa lớn, lũ, lũ quét, ngập lụt, sạt lở đất do mưa lũ hoặc dòng chảy, sụt lún đất do mưa lũ hoặc dòng chảy, nước dâng, thâm nhập mặn, nắng nóng, rét hại, mưa đá, sương muối, động đất, sóng thần và các loại thiên tai khác: Núi lửa, thiên thạch rơi… Bờ sông Hậu ở huyện Châu Phú (An Giang) ngay bị sạt lở.

Luật Phòng, chống thiên tai (PCTT) vừa được Quốc hội duyệt y đã tạo cơ sở pháp lý cho việc huy động sức mạnh tổng hợp của toàn dân trên chiến trận này. Để công tác PCTT có hiệu quả, ngoài những chính sách đang được thực thi, luật còn quy định chính sách ưu đãi, khuyến khích doanh nghiệp bảo hiểm kinh dinh loại hình bảo hiểm rủi ro thiên tai. Việc PCTT được xác định rõ tổ chức, hộ gia đình và cá nhân chủ nghĩa là chủ thể trong lực lượng PCTT, từng lớp hóa hoạt động PCTT, song song xác định quân đội, công an là lực lượng nòng cốt trong công tác sơ tán người, phương tiện, tài sản, cứu hộ, cứu nạn, đảm bảo an ninh trật tự từng lớp.

Nguồn tài chính cho PCTT bao gồm: Ngân sách Nhà nước, quỹ PCTT và nguồn đóng góp tự nguyện của tổ chức, cá nhân. Theo đó, UBND, Ban chỉ huy PCTT và trên dưới cứu nạn các cấp phải có bổn phận thống kê, đánh giá thiệt hại do thiên tai. Luật PCTT có hiệu lực thi hành từ 1-5-2014.

Hợp tác quốc tế trong PCTT biểu thị chủ trương hội nhập quốc tế sâu rộng của Việt Nam trong công tác PCTT, nhằm luật hóa các cam kết và điều ước quốc tế mà Việt Nam đã dự ký kết hoặc là thành viên.

Để PCTT hiệu quả, luật cũng quy định truyền thông và giáo dục về PCTT bằng nhiều hình thức, công cụ, đáp ứng nhu cầu tiếp cận thông tin dự báo, cảnh báo thiên tai của tổ chức, cá nhân chủ nghĩa, đồng thời chú trọng đến việc xây dựng các phương án PCTT theo phương châm “4 tại chỗ”.

Đặc biệt, luật cũng quy định rõ thẩm quyền của Thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng, chủ toạ UBND các cấp, Ủy ban Trung ương chiến trận sơn hà Việt Nam, Hội Chữ thập đỏ Việt Nam đối với việc huy động, vận động quyên, phân bổ nguồn lực cứu trợ để khắc phục hậu quả thiên tai.

Đồng thời, luật cũng quy định thẩm quyền của Trưởng ban chỉ huy PCTT của các bộ, cơ quan ngang bộ để ứng phó thiên tai, hỗ trợ các địa phương PCTT.

Luật PCTT cũng quy định về quyền và nghĩa vụ của hộ gia đình, cá nhân chủ nghĩa, tổ chức kinh tế, chính trị-tầng lớp, từng lớp-nghề nghiệp, tổ chức nước ngoài, tổ chức quốc tế đang hoạt động tại Việt Nam đối với PCTT.