Thế nhưng, các vấn đề như nêu trên thì các nhà quản lý đành bó tay, đơn giản vì đó không hẳn là sai phạm mà là một vấn đề khác, vấn đề liên hệ đến ý kiến học thuật, giáo dục
Thay vì chỉ cần dịch, vẽ tranh minh họa rồi tung ra thị trường để các em thiếu nhi, các bậc phụ huynh muốn hiểu sao thì hiểu thì đúng ra người làm sách nên có thêm phần chỉ dẫn, hỗ trợ phụ huynh để phụ huynh giúp các em thiếu nhi hiểu được giá trị hăng hái thật sự mà các câu truyện thiếu nhi mang lại cho các em. Đơn cử như cuộc tranh biện về cái kết trong truyện Tấm Cám, đến tận hiện việc làm mắm ở cuối truyện vẫn còn là một câu hỏi, việc đó là tàn ác hoặc một cái kết hợp với tác phẩm? Cái kết đó có lợi hay hại cho thiếu nhi, nếu hại thì bao nhiêu năm nay, bao đời đã học qua mà ảnh hưởng xấu đâu xuất hiện, còn nếu bảo bỏ đi có lợi thì lợi như thế nào? bít tất những điều đó còn chưa được các nhà học thuật giải quyết thì các nhà quản lý biết dựa vào đâu để quản lý, điều chỉnh? Chuyện của phụ huynh Một bài giảng cho con trẻ về truyện Lọ Lem (Cinderella) tại Mỹ được dịch ra tiếng Việt và để lại nhiều ấn tượng với người đọc trong nước về cách đọc và hiểu truyện thiếu nhi.
Thầy có thể đoan là nếu sau này có ai trong số các em muốn trở nên nhà văn thì cố định em đó sẽ có tác phẩm hay hơn tác giả của câu chuyện Cô bé Lọ Lem! Các em có tin như thế không?”. Với câu hỏi về chuyện hoàng tử hôn Bạch Tuyết, một vị phụ huynh đã giải đáp: “Tôi sống ở nước ngoài và trẻ con ở đây sẽ không hỏi câu đó.
Lũ ếch vui và nhảy tới, nhưng chưa kịp nói gì thì từng con ếch bị chiếc mỏ dài của con cò nuốt vào bụng. Phụ thân kết luận: “Đúng. Ông trời lại khuyên nhưng chúng vẫn không chịu. “Vì. Thật ra họ chỉ không tốt với người khác thôi, chứ lại rất tốt với con mình. Vào một ngày hè, ông ngẫu nhiên đọc cuốn truyện tranh của con có đầu đề Vua ếch, nội dung đại khái như sau: Trong một cái ao nhỏ có một đàn ếch, một ngày nọ chúng mong muốn có thể hát hay như chim, côn trùng.
Ở đây, xuất hiện vai trò của các đơn vị xuất bản. Nhà quản lý khoanh tay Vừa qua, người ta nhắc nhiều đến việc chấn chỉnh công tác xuất bản sách cho thiếu nhi sau hàng loạt sai phạm trong lĩnh vực này. Cố nhiên, chúng ta không biết điều này có đúng với thâm ý của nhà văn hay không nhưng ít ra đó là một câu trả lời thích hợp với lứa tuổi nhi đồng.
Ở đây, người ta có thể thấy những câu hỏi trẻ mỏ làm người lớn giật thột. Chúng ta thường cho rằng các bà dì ghẻ dường như đều chẳng phải là người tốt. Rồi chuyện tại sao Thánh Gióng đánh thắng giặc lại bay lên trời, không ở lại với mẹ, rồi vì sao đôi giày của nàng nhọ nhem vẫn còn trong khi xe ngựa, quần áo lại biến mất, rồi vì sao vua lại chẳng thể phân biệt Tấm và Cám dù đây không phải chị em sinh đôi… Đọc sách là một nhu cầu của thiếu nhi.
Các em hiểu chưa? Họ không phải là người xấu đâu, chỉ có điều họ chưa thể yêu con người khác như con mình mà thôi”. Chẳng hạn như hình ảnh bà dì ghẻ luôn được dạy là xấu xa độc ác, thì ở đây thầy giáo hỏi: “Nếu em là bà mẹ ghẻ kia thì em có tìm cách cản ngăn nhọ nhem đi dự vũ hội của hoàng tử hay không? Các em phải đáp hoàn toàn thật lòng đấy”, học sinh đáp: “Nếu là bà mẹ kế ấy, có lẽ em cũng sẽ cản trở Lọ Lem đi dự vũ hội”, thầy: “tại sao thế?”.
Lẽ nào người ta có thể viết ra những câu chuyện như thế cho con nít đọc? Có gì sai khi lũ ếch muốn hát bài hát hay của riêng mình? đời nào chúng không có quyền mơ ước? không lẽ một mong ước chính đáng ấy mà chúng phải trả giá bằng chính tính mạng của mình? Trên các diễn đàn dành cho các bậc phụ huynh như lamchame, webtretho… luôn có một phần dành cho việc tham mưu phụ huynh cách trả lời những câu hỏi của trẻ mỏ, đặc biệt là những câu hỏi về các câu chuyện cổ tích.
Thành ra sai chẳng có gì đáng sợ cả. Phụ huynh có nickname Socolar kể khi chị đọc cho con chuyện Sơn Tinh- Thủy tinh, đến đoạn Sơn Tinh thắng lợi, đứa bé con chị năm nay vừa tròn 5 tuổi bĩu môi bảo “Sơn Tinh chơi xấu, ăn gian, tội nghiệp chú Thủy Tinh”. Nhà văn Thy Ngọc kể lại, đọc xong truyện, ông tái tê và không thể tin nổi vào những dòng chữ mà mình vừa đọc.
Lũ ếch bèn cầu xin vị vua dạy chúng hát, tất nhiên là vua ếch không có phản ứng gì. Thế nhưng, những sai phạm đó đều khá cụ thể và dễ nhận thấy như vụ bài toán cắt ngón tay gây xôn xang dư luận, hoặc vụ giao công thắng lợi Bạch Đằng năm 938 của Ngô Quyền cho Lý Thường Kiệt, hoặc các lỗi chính tả, lỗi về hình ảnh… Với những sai phạm đó, việc thẩm định, xử lý tương đối đơn giản vì nguyên tố sai phạm khá rõ ràng.
Hỏi lại thì bé bảo Sơn Tinh giả tiếng gà gáy là gian lậu rồi còn gì và chẳng phải mẹ dạy ăn gian là xấu đó sao! Một phụ huynh khác có nick là BeSaoMai thì kể con chị nghe đọc truyện Bạch Tuyết và bảy chú lùn, đến đoạn hoàng tử hôn công chúa, con bé hỏi “Hoàng tử sao lại hôn người chết, hoàng tử có quen Bạch Tuyết đâu ạ!”.
Câu chuyện “Vua ếch” Cố nhà văn Thy Ngọc, một trong những nhà văn Việt Nam hiếm hoi dành cả đời sáng tác cho thiếu nhi từng kể một câu chuyện như sau. Nhưng không phải bậc phụ huynh nào cũng có thể biết điều đó cũng như rất nhiều điều khác trong các tác phẩm cho thiếu nhi. Sau đó ông trời biến mất. Vì em yêu con gái mình hơn, em muốn con mình trở nên hoàng hậu”. Vấn đề là sự dị biệt văn hóa, ở Việt Nam, nụ hôn là biểu hiện của tình nam nữ nhưng ở các nước châu Âu, nụ hôn nhiều khi chỉ là xã giao, biểu lộ sự quý trọng… Ở đây, hoàng tử biểu hiện sự tiếc thương một cô gái xinh đẹp sớm bạc mệnh nên đặt một nụ hôn lên trán nàng, chỉ có thế thôi”.
Lũ ếch lại quay qua xin ông trời cho chúng một vị vua chim để dạy chúng hát. Ở chi tiết chiếc giày của Lọ Lem, sau khi các em chỉ ra điểm mâu thuẫn, thầy mới kết lại: “Các em thấy đấy, ngay cả nhà văn vĩ đại (nhà bút pháp Charles Perrault) mà cũng có lúc sai sót đấy chứ.
Chúng cầu trời và ông trời xuất hiện liền khuyên lũ ếch không nên thay đổi, cứ sống thế này sẽ hạnh phúc hơn. Lũ ếch không chịu, cứ nài mãi nên ông trời bèn vứt xuống một khúc gỗ và bảo đó là vua ếch. Ông liền trao con cò cho lũ ếch ương bướng. TƯỜNG VY.
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét